Wrzesień to zdecydowanie miesiąc grzybobrania. Niegdyś uznawane były wyłącznie za przyprawę z uwagi na swój wyjątkowy smak i aromat. Obecnie wiemy znacznie więcej o tym, że mają całkiem bogate wnętrze.

Wartość odżywcza grzybów

Grzyby w około 80-90% składają się z wody. Białka mogą stanowić maksymalnie 40% suchej masy. Zawartość białka w grzybach jest duża, ale zależy ona też od gatunku i stadium rozwoju owocnika. Proteiny grzybów cechują się bardzo dobrą przyswajalnością. W porównaniu do warzyw, np. marchwi i kalafiora, grzyby mają wyższą zawartość aminokwasów takich jak: tyrozyna, arginina i treonina.

Ponad 50% suchej masy grzybów stanowią węglowodany. W grzybach znajdziemy też chitynę, czyli naturalny błonnik, który pozytywnie wpływa na pracę przewodu pokarmowego. Chityna wykazuje również zdolność do wiązania kwasów tłuszczowych i żółciowych.

Zawartość kwasów tłuszczowych grzybów jest niewielka i wynosi mniej niż 10% suchej masy. Jednakże, grzyby mogą pochwalić się dobrym stosunkiem wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, które stanowią około 75%.

Nie zapominajmy także o składnikach mineralnych i witaminach! Grzyby są dobrym źródłem potasu, fosforu, wapnia i magnezu. Największą ilością wapnia może pochwalić się twardziak jadalny. Borowik szlachetny, koźlarz babka oraz pieprznik jadalny, jako gatunki występujące dziko, mogą pochwalić się wysoką zawartością potasu.

Grzyby są dobrym źródłem witamin z grupy B, szczególnie ryboflawiny, niacyny i folianów. Niektóre gatunki zawierają niewielkie ilości witaminy C, a także śladowe dawki D2 oraz E.

Faszerowany grzyby portobello

Substancje bioaktywne

W ścianach komórkowych grzybów zawarte są beta-glukany, które działają immunostymulująco i przeciwnowotworowo. Najwięcej tych związków znajdziemy w lakownicy lśniącej i borowiku szlachetnym. Substancje o działaniu hipoglikemicznym, czyli obniżającym poziom glukozy we krwi znajdziemy w żagwicy listkowatej, a także czernidłaku kołpakowatym.

W grzybach znajdują się również triterpenoidy, które wykazują działanie przeciwnowotworowe, między innymi przeciw wirusowi opryszczki. Mają też zdolność do zmniejszania agregacji płytek krwi (czyli przeciwdziałają zlepianiu się trombocytów) i hamowania syntezy cholesterolu.

W owocnikach grzybów zawarte są również związki fenolowe o właściwościach antyoksydacyjnych. Bogactwo tych substancji zawierają takie gatunki jak: soplówka jeżowata i boczniak ostrygowaty.

Grzyby stanowią też źródło naturalnych antybiotyków. Związki z nich wyizolowane wykazują działanie przeciwgrzybowe i przeciwbakteryjne, zwalczając m.in. Staphylococcus aureus (gronkowiec złocisty). Potrafią też hamować wzrost mikroorganizmów odpowiedzialnych za problemy skórne, jak np. Staphylococcus epidermidis (gronkowiec skórny) i Propionibacterium acnes.

Warto jeść grzyby, prawda? Ich prozdrowotne właściwości są imponujące. Pozytywny efekt ich stosowania wynika ze współdziałania różnych składników bioaktywnych zawartych w owocnikach grzybów. Na grzybobranie koniecznie wybierzcie się z kimś doświadczonym w temacie – zatrucia grzybami trującymi mogą skończyć się poważnymi konsekwencjami.

Udostępnij:Share on Facebook14Share on Google+0Tweet about this on Twitter
  • Małgorzata Szreter

    Super publikacja. Jestem dumna z Sylwia Stanclik 😃

    • Sylwia Stanclik

      dziękuję, miło mi! 🙂