Glutation to jeden z najsilniejszych antyoksydantów w naszym ciele. Znany jest ze swojego działania przeciwutleniającego. Chroni organizm przez czynnikami rakotwórczymi, usuwa niebezpieczne substancje i odgrywa ważną rolę w czasie stresu oksydacyjnego (reaguje z reaktywnymi formami tlenu).

Budowa

Glutation to organiczny związek chemiczny, który jest tripeptydem zbudowanym z 3 aminokwasów: kwasu glutaminowego, cysteiny i glicyny. Znajduję się we wszystkich żywych organizmach: ludziach, zwierzętach, roślinach a nawet bakteriach. Dzięki swojej nietypowej budowie zdolny jest do odrywania (jak i przyłączania) wolnych elektronów oraz do redukcji nadtlenków. Głównym miejscem syntezy glutationu jest wątroba, skąd z krwią przenoszony jest do innych tkanek. Jego kluczowi odbiorcy to nerki, mózg, czerwone i białek krwinki, płuca, serce, jelita i intensywnie pracujące mięśnie. Najcenniejsza dla nas jest jego zredukowana forma. Zazwyczaj ludzki organizm zawiera 90% glutationu w formie zredukowanej (GSH) i 10% w formie utlenionej. W czasie stanu zapalnego forma utleniona przeważa nad zredukowaną, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka wystąpienia danej choroby. Wraz z wiekiem obniża się aktywność enzymów wychwytujących glutation, a skutkiem tego jest jego zmniejszone stężenie w tkankach i komórkach.

Działanie

W głównej mierze, glutation reaguje z reaktywnymi formami tlenu i chroni ludzkie białka przed degradacją. Neutralizuje on wolne rodniki, umożliwia usuwanie związków azotowych, toksyn i metabolitów wielu leków. Zajmuje się także detoksykacją pestycydów. Czuwa nad prawidłowym funkcjonowaniem limfocytów T, zapewnia sprawność komórkom NK (z ang. natural killers), które są pierwszą linią obrony przed drobnoustrojami. Broni nasz organizm przed czynnikami onkogennymi. Bierze również udział w procesach naprawy uszkodzonych komórek. Pełni też wiele innych funkcji niezwiązanych z obroną antyoksydacyjną: wpływa na produkcję i aktywność wielu enzymów, bierze udział w metabolizmie prostaglandyn i transportuje aminokwasy.

glutation 01

Photo credit: wellcome images via Foter.com / CC BY-NC-ND

Glutation w diecie

Jednym z czynników szczególnie wpływającym na stężenie tego antyoksydantu jest dieta. Świeże owoce, warzywa oraz mięsa są bogate w ten związek. Warto pamiętać, że zawartość glutationu w danym produkcie zależna jest od sposobu przygotowania czy konserwowania, np. mrożonki mają podobne stężenie glutationu jak żywność świeża. Glutation znajdziemy w awokado, brokułach, szparagach i szpinaku. Zawierają go też orzechy włoskie, cebula oraz czosnek.

glutation 02

Oto tabela prezentująca ilość glutationu w wybranych produktach spożywczych:

Całkowita zawartość glutationu zredukowanego w powszechnie spożywanych produktach (Bukowska, Glutathione: its biosynthesis, inducation agents and concentrations in selected morbid units, Medycyna Pracy, 2004)

Produkt spożywczy Stężenie GSH mg/100g GSH mg/średnią porcję
Szparagi (świeże, gotowane) 28,3 26,3
Marchew (surowa) 7,9 5,4
(świeża, gotowana) 5,8 4,3
Ziemniaki (świeże, gotowane) 13,6 12,7
Pomarańcze (świeże) 7,3 10,6
Sok pomarańczowy 4,2 7,9
Jabłka (świeże) 3,3 4,6
Kurczak (smażony) 13,1 13,4
Wołowina (mielona, smażona) 17,5 14,9
Bekon (smażony) 5,0 0,8

Chociaż obecność tego przeciwutleniacza w pożywieniu jest dosyć mała, to spożywanie tych produktów niezaprzeczalnie wiążę się z podwyższeniem jego stężenia w osoczu krwi i różnych tkankach. Udokumentowano, że dieta bogata w glutation reguluje oczyszczanie metaboliczne. Zmniejsza też wchłanianie obecnych w pokarmie nadtlenków lipidowych.

 

Udostępnij:Share on Facebook6Share on Google+0Tweet about this on Twitter